“วัดพระธาตุแช่แห้ง” จ. น่าน พุทธสถานศักดิ์สิทธิ์คู่บ้านคู่เมือง เหตุใดได้ชื่อนี้?

“วัดพระธาตุแช่แห้ง” จ. น่าน พุทธสถานคู่บ้านเมือง
“วัดพระธาตุแช่แห้ง” จ. น่าน ภาพโดย ไกรฤกษ์ ไชยมงคล

หากใครได้ไปเยี่ยมเยียนจังหวัดน่าน หนึ่งสถานที่ที่ต้องแวะไปชมความงามและสักการะขอพรให้ได้ก็คือ “วัดพระธาตุแช่แห้ง” เพราะถือเป็นพุทธสถานบนดอยภูเพียงแช่แห้ง ที่อยู่คู่กับเมืองน่านมาเป็นระยะเวลานาน 

ยิ่งใครที่เกิดปีเถาะ ก็ยิ่งต้องมากราบไหว้ เพราะที่นี่เป็นพระธาตุประจำปีเถาะ

พระธาตุแช่แห้ง จ. น่าน ภาพโดย ไกรฤกษ์ ไชยมงคล

หากให้พูดถึงประวัติย่อ ๆ ของพระธาตุแช่แห้งนั้น กล่าวได้ว่าสร้างขึ้นในสมัยเจ้าพระยาการเมือง เจ้าผู้ครองนครน่าน ใน พ.ศ. 1869-1902 

ที่นี่สร้างขึ้นหลังจากเจ้าพระยาการเมืองได้เสด็จลงไปช่วยสร้างวัดหลวงอภัย ที่อาณาจักรสุโขทัย เมื่อเสร็จสิ้นแล้ว พระมหาธรรมราชาลิไทก็ได้ถวายพระมหาชินธาตุเจ้า 7 พระองค์ พร้อมด้วยพระพิมพ์เงินและพระพิมพ์ทอง อย่างละ 20 องค์ ให้แก่พระองค์

เมื่อพระองค์เสด็จกลับมาเมืองน่าน ก็ทรงปรึกษากับพระมหาเถระธรรมบาล เห็นสมควรว่าควรประดิษฐานสิ่งศักดิ์สิทธิ์ไว้ที่เนินภูเพียงแช่แห้ง

จึงเกิดพระธาตุแช่แห้งขึ้น เพื่อประดิษฐานพระมหาชินธาตุเจ้า 7 พระองค์ พระพิมพ์เงิน และพระพิมพ์ทอง รวมถึงสะท้อนให้เห็นถึงความสัมพันธ์อันดีระหว่างสุโขทัยและน่าน โดยมีเจดีย์เป็นทรงระฆังแบบล้านนา สันนิษฐานว่าได้อิทธิพลจากเจดีย์พระธาตุหริภุญชัย จ. ลำพูนอีกทีหนึ่ง 

แล้วเหตุใดถึงเรียกว่า “พระธาตุแช่แห้ง”

พระพุทธรูปสไตล์น่าน ที่วัดพระธาตุแช่แห้ง ภาพโดย ไกรฤกษ์ ไชยมงคล

เรื่องนี้มีตำนานเล่าขานกันว่า ครั้งหนึ่ง พระพุทธเจ้าได้เสด็จมาประทับสรงน้ำที่ริมฝั่งแม่น้ำน่าน และเสวยผลสมอแห้ง ที่พระยามลราชนำมาถวายให้

ทว่าผลสมอนั้นแห้งมาก พระพุทธองค์จึงทรงนำผลสมอนั้นไปแช่น้ำก่อนเสวย ทั้งยังทรงพยากรณ์อีกว่า ต่อไปที่นี่จะมีผู้นำพระบรมสารีริกธาตุมาประดิษฐาน 

ด้วยเหตุนี้เอง พุทธสถานและสถูปที่ประดิษฐานอยู่ที่แห่งนี้จึงได้ชื่อว่า “พระธาตุแช่แห้ง” นั่นเอง 

อ่านเพิ่มเติม :

สำหรับผู้ชื่นชอบประวัติศาสตร์ ศิลปะ และวัฒนธรรม แง่มุมต่าง ๆ ทั้งอดีตและร่วมสมัย พลาดไม่ได้กับสิทธิพิเศษ เมื่อสมัครสมาชิกนิตยสารศิลปวัฒนธรรม 12 ฉบับ (1 ปี) ส่งความรู้ถึงบ้านแล้ววันนี้!! สมัครสมาชิกคลิกที่นี่


อ้างอิง : 

https://www.matichon.co.th/weekly/column/article_666031

https://www.khaosod.co.th/technologychaoban/how-to/tips/article_44404


เผยแพร่ในระบบออนไลน์ครั้งแรกเมื่อ 6 มกราคม 2569