31 ม.ค. กำเนิด “โทกุงาวะ อิเอยาสุ” ขุนพลชนะสงครามซามูไรที่ยิ่งใหญ่นำญี่ปุ่นสู่ยุคเอโดะ

ภาพวาด โทกุงาวะ อิเอยาสุ ในช่วงต้นยุคเอโดะ วาดโดย Kanō Tannyū (ภาพจาก wikimedia.org)

ในประวัติศาสตร์หน้าหนึ่งของญี่ปุ่นมียุคสมัยแห่งความขัดแย้งภายในแผ่นดิน แคว้นต่างๆ ขับเคี่ยวกันหมายจะเป็นใหญ่ครอบครองใต้หล้า เรียกยุคสมัยนั้นว่ายุคเซ็นโงกุ (Sengoku-jidai) หรือที่รู้จักกันว่ายุคสงครามซามูไร ยุคสมัยนี้สร้างนักรบและขุนพลที่เป็นตำนาน โดยเฉพาะขุนพลชื่อดัง อาทิ โอดะ โนบุนางะ, โทโยโทมิ ฮิเดโยชิ และเป็นโทกุงาวะ อิเอยาสุ ขุนศึกผู้นำแผ่นดินเข้ายุคสมัยเอโดะ และปฐมโชกุนตระกูลโทกุงาวะ

โทกุงาวะ อิเอยาสุ ขุนศึกผู้ทำให้ตระกูลสามารถครองแผ่นดินอย่างยาวนานเกิดวันที่ 31 มกราคม ค.ศ. 1542 (บางแห่งอ้างอิงว่า 1543) ในครอบครัวนักรบท้องถิ่นแคว้นมิกาวะ (ปัจจุบันคือจังหวัดไอจิ) ชีวิตในวัยเด็กมีสภาพไม่ค่อยดีนัก ถูกควบคุมและเป็นเครื่องมือในเกมการเมืองโดยผู้นำแคว้น และต้องถูกควบคุมโดยผันแปรไปตามกระแสขั้วอำนาจที่เหนือกว่าในช่วงนั้น

กระทั่งเขาได้ขึ้นมามีอำนาจและควบคุมกองทัพด้วยตนเองในช่วงค.ศ. 1582 โอดะ โนบูนางะ ถูกลอบสังหารโดยขุนพลคนสนิทของเขา อิทธิพลของโอดะที่มีต่ออิเอยาสุ และญี่ปุ่นจบสิ้นลง

หลังจากนั้น โทโยโทมิ ฮิเดโยชิ ได้ขึ้นปกครองญี่ปุ่น บุตรชายคนที่สองของโอดะ จึงขอความช่วยเหลือจากอิเอยาสุ นั่นจึงก่อให้เกิดสงครามระหว่างกองทัพฮิเดโยชิกับกองทัพอิเอยาสุ ในสมรภูมิโคะมะกิและนะงะกุเตะในปี 1584 จนต้องมีการเจรจาสงบศึกกันทั้งสองฝ่าย กระนั้นทั้งโทโยโทมิ ฮิเดโยชิ และโทกุงาวะ อิเอยาสุ ต่างระแวงกันมาตลอด

จนในปีค.ศ. 1598 โทโยโทมิ ฮิเดโยชิ ถึงแก่อสัญกรรม ก่อนหน้าการอสัญกรรม เขาแต่งตั้งไดเมียวที่มีกำลังพลมากในขณะนั้นทั้ง 5 คนเป็นผู้สำเร็จราชการแทนบุตรชายที่เวลานั้นอายุ 5 ขวบ หนึ่งในนั้นคืออิเอยาสุ นั่นทำให้อิชิดะ มิตสึนาริ นักรบคนสนิทของฮิเดโยชิ ไม่ไว้ใจในตัวอิเอยาสุ ที่อาจจะใช้ช่วงเวลานั้นขึ้นครองอำนาจแทน จึงเกิดการแบ่งพวกออกเป็นสองฝ่าย ได้แก่ฝ่ายกองทัพตะวันตกที่นำโดยมิตสึนาริ กับฝ่ายกองทัพตะวันออกของอิเอยาสุ สถานการณ์นำมาสู่สงครามเซกิงาฮาระในวันที่ 20 ตุลาคม ปี 1600

สงครามครั้งนั้น กองทัพของมิตสึนาริ เผชิญหน้ากองกำลังอิเอยาสุ สงครามเปิดฉากขึ้นเมื่อเวลาประมาณ 8:00 น. ในช่วงแรกกองทัพของอิเอยาสุ เป็นฝ่ายเสียเปรียบ มิตสึนาริ ส่งสัญญาณให้โคมายะคาว่า ฮิเดอากิ ขุนพลคนสำคัญของกองทัพบุกเข้าโจมตี แต่ฮิเดอากิ กลับไม่เคลื่อนพล อิเอยาสุ เริ่มกังวลว่ารายงานที่เขาได้รับมาก่อนหน้านี้ว่าโคมายะคาว่า จะแปรพักตร์มาเข้าฝั่งเขานั้นไม่อาจเป็นความจริง

ทางด้านอิเอยาสุ ที่เสียเปรียบก็สั่งทหารกลุ่มหนึ่งยิงปืนไฟใส่กองทัพโคมายะคาว่า ฮิเดอากิ เพื่อดูปฏิกิริยาความเคลื่อนไหว ผลตอบรับคือกองทัพของฮิเดอากิ เข้าโจมตีด้านข้างกองทหารของโอตานิ โยชิสุกุ ซึ่งเป็นหนึ่งในกองกำลังฝั่งของมิตสึนาริ จึงเกิดความชุลมุนกันขึ้น กองกำลังหลายกลุ่มเริ่มแสดงธาตุแท้ตามกันมาทำให้กองทัพโอตานิ ของฝ่ายตะวันตก ถูกโจมตีจากหลายด้าน โอตานิ ผู้มีโรครุมเร้าและทุพพลภาพ ออกมาจากเกี้ยวหามแล้วร้องขอให้ผู้ติดตามจบชีวิตเขาลง

เมื่อพันธมิตรที่สำคัญของอิชิดะ ไม่ได้รบเต็มที่ กองทัพที่มาจากหลายฝ่ายของอิชิดะ มิตสึนาริ เริ่มแตกกระจายและสุดท้ายก็พ่ายแพ้ไป หลังจากนั้นอิชิดะ ถูกจับและประหารชีวิต สงครามในครั้งนั้นนับเป็นสงครามการสู้รบของซามูไรที่ยิ่งใหญ่ครั้งสุดท้าย ถือเป็นการปิดฉากสงครามแห่งยุคเซ็นโงกุ พร้อมกับการเริ่มต้นยุคสมัยเอโดะตามชื่อเมืองหลวงของยุค (ปัจจุบันคือกรุงโตเกียว)

ฝ่ายอิชิดะ สูญเสียกำลังพลรวมแล้วไม่ต่ำกว่า 3 หมื่นนาย ฝั่งอิเอยาสุ ไม่มีตัวเลขที่แน่ชัด แต่เชื่อว่าน้อยกว่านั้นมาก

อิเอยาสุ ขึ้นเป็นโชกุนในปี 1603 ตระกูลนี้ครอบครองตำแหน่งการปกครองแผ่นดินไปถึงปี 1868 กุมอำนาจมากกว่า 200 ปี



อ้างอิง:

https://th.wikipedia.org/wiki/โทกุงาวะ_อิเอยาสุ

https://www.britannica.com/biography/Tokugawa-Ieyasu

บทความก่อนหน้านี้
บทความถัดไป