“การฝังรกเด็ก” กับคติห้ามฝังรกตามทิศ 7 วัน ธรรมเนียมการเกิดของภาคใต้

ผู้เขียน	ดวงหทัย สว่างจิตร
เผยแพร่	วันพุธที่ 6 พฤษภาคม พ.ศ.2569

การฝังรกเด็ก กับคติห้ามฝังรกตามทิศ 7 วัน ธรรมเนียมการเกิดของภาคใต้

ความเชื่อเกี่ยวกับการเกิดหรือเด็กแรกเกิดในวัฒนธรรมภาคใต้มีหลายอย่าง สิ่งหนึ่งที่สำคัญคือ การนำรกเด็กไปฝัง เป็นความเชื่อที่สืบทอดกันมาหลายยุคหลายสมัยจนปัจจุบันก็ยังพบอยู่บ้าง

เมื่อคลอดลูกแล้วจะนำรกไปคลุกพริกไทยตำกับเกลือ แล้วใส่รกลงในหม้อดินปิดด้วยผ้าขาว จากนั้นจึงนำไปฝังใต้ต้นไม้ โดยเชื่อกันว่าหากฝังใต้ต้นส้มเด็กจะฉลาดเฉียบแหลมหมือนหนามของส้ม ถ้าฝังใต้ต้นไม้ใหญ่ที่น้ำท่วมไม่ถึง ก็เชื่อว่าเด็กจะได้เป็นใหญ่เป็นโต

สำหรับบางท้องถิ่น เมื่อฝั่งรกจะต้องปลูกมะพร้าวไว้หนึ่งต้น ตอนปลูกต้องอธิฐานว่าขอให้เด็กที่เกิดมามีความเจริญมั่นคงเหมือนต้นมะพร้าว โดยเชื่อว่าการปลูกมะพร้าวตรงจุดที่ฝักรกนั้นมีผลทางไสยศาสตร์ด้วย หากเด็กคนนั้นโตขึ้นแล้วโดนคุณไสย ก็ให้เอาน้ำมะพร้าวจากต้นที่ปลูกไว้ไปดื่ม เชื่อว่าจะช่วยแก้คุณไสยหรือทำให้เวทมนตร์คาถาอาคมนั้นเสื่อมลง

ความเชื่อฝังรกเด็กในวัฒนธรรมภาคใต้ ชาวบ้านไม่ได้ฝังสุ่มสี่สุ่มห้า แต่มีคติและแบบแผนที่จะต้องฝังตามทิศของเด็กที่เกิดในวันนั้น ๆ อีกด้วย

วันอาทิตย์ ห้ามฝังรกในทิศพายัพ (ทิศตะวันตกเฉียงเหนือ)

วันจันทร์ ห้ามฝังรกในทิศบูรพา (ทิศตะวันออก)

วันอังคาร ห้ามฝังรกในทิศอีสาน (ทิศตะวันออกเฉียงเหนือ)

วันพุธ ห้ามฝังรกในทิศอุดร (ทิศเหนือ)

วันพฤหัสบดี ห้ามฝังรกในทิศทักษิณ (ทิศใต้)

วันศุกร์ ห้ามฝังรกในทิศประจิม (ทิศตะวันตก)

วันเสาร์ ห้ามฝังรกในทิศอาคเนย์ (ทิศตะวันออกเฉียงใต้)

โดยการห้ามฝั่งตามทิศมาจากความเชื่อเรื่องพระกาล (ยมบาล) ที่จะประจำอยู่ทิศใดทิศหนึ่งและเปลี่ยนที่อยู่ประจำทิศไปเรื่อย ๆ ทุกวัน เช่น วันจันทร์ พระกาลจะอยู่ประจำทิศตะวันออก ทิศตะวันออกจะกลายเป็นทิศอัปมงคลในวันนั้น จะทำกิจใดต้องละเว้น ทำให้มีการเลือกฝังรกเด็กตามทิศต่าง ๆ ที่ไม่ตรงกับทิศอัปมงคลตามความเชื่อของชาวบ้าน

ความเชื่อเรื่องการฝังรกและปลูกต้นไม้ควบคู่กันไปด้วยนั้น ถือเป็นกุศโลบายที่แยบยล เป็นการช่วยเหลือและฟื้นฟูธรรมชาติผ่านความเชื่อนั่นเอง

รกเปรียบเสมือนรากชีวิตที่เชื่อมสายใยระหว่างแม่และลูก วัฒนธรรมและประเพณีของชาวใต้นี้จึงเป็นสัญลักษณ์แห่งการอวยพร เพื่อให้เด็กเติบโต แข็งแรง อยู่รอดปลอดภัย เหมือนต้นไม้ใหญ่นั่นเอง

อ่านเพิ่มเติม :

สำหรับผู้ชื่นชอบประวัติศาสตร์ ศิลปะ และวัฒนธรรม แง่มุมต่าง ๆ ทั้งอดีตและร่วมสมัย พลาดไม่ได้กับสิทธิพิเศษ เมื่อสมัครสมาชิกนิตยสารศิลปวัฒนธรรม 12 ฉบับ (1 ปี) ส่งความรู้ถึงบ้านแล้ววันนี้!! สมัครสมาชิกคลิกที่นี่