ไฉ่ซิ้งองค์รอง ประทานทรัพย์สินเงินทอง ให้เจ้าของธุรกิจสีเทา!?

ไฉ่ซิ้ง (财神) หรือ ไฉ่ซิงเอี๊ย (财神爷) เทพเจ้าแห่งทรัพย์สินเงินทอง ผู้ประทานความมั่งคั่งของจีนที่คนในไทยส่วนใหญ่รู้จักและกราบไหว้

อ.ถาวร สิกขโกศล ผู้เชี่ยวชาญประวัติศาสตร์และภาษาจีน ได้ให้ข้อมูลเกี่ยวกับชื่อของไฉ่ซิ้งไว้ว่า คำว่า ไช้ (ไฉ) ที่แปลว่า ทรัพย์สินเงินทอง เมื่อรวมกับคำว่า ซิ้ง (เสิน) ที่แปลว่า เทวดา เมื่อนำคำมารวมกันการออกเสียงจะเปลี่ยนเป็น ไฉ่ซิ้ง (ไฉเสิน 财神) หมายถึง เทพเจ้าแห่งทรัพย์สินเงินทอง

แต่ทุกคนรู้หรือไม่ว่า นอกจากไฉ่ซิ้งองค์หลักอย่าง จ้าวกงหมิง กวนอู ปี่กัน ฟั่นหลี หลี่กุ๋ยจู่ ที่เรารู้จักและคู้นหูกันเป็นอย่างดีแล้วนั้น

ยังมี “ไฉ่ซิ้งองค์รอง” ที่เล่ากันว่าเป็นเทพผู้ช่วยของไฉ่ซิ้งองค์หลัก หรือบางคนก็เล่ากันว่าเป็นไฉ่ซิ้งที่พวกที่ทำธุรกิจสีเทาหรือธุรกิจที่คาบเส้นศีลธรรมนั้น กราบไหว้เพื่อขอความมั่งคั่งกัน เนื่องจากการจะขอความมั่งคั่งหรือลาภลอยจากเหล่าเทพเจ้าองค์หลักที่ซื่อสัตย์ในคุณธรรมนั้นเป็นไปไม่ได้เลยที่ท่านจะประทานให้

ไฉ่ซิ้งค์องค์รองที่น่าสนใจมี 4 องค์ ได้แก่

1.อู่ลู่ไฉเสิน (五路财神) หมายถึง เทพเจ้าไฉ่ซิ้งประจำ 5 ทิศ คือ เหนือ ใต้ กลาง ตะวันออก ตะวันตก ที่นิยมกราบไหว้บูชากันทางจีนตอนใต้

เชื่อกันว่า ถ้ากราบไหว้แล้ว ไม่ว่าจะหันหน้าไปทางทิศไหนก็จะประทานความมั่งคั่งมาให้ โดยหากดูที่มาจากวรรณกรรมห้องสินแล้ว อู่ลู่ไฉเสิน ทั้ง 5 องค์นั้นจะประกอบไปด้วย

1. ขุนพลจ้าวกงหมิง ประจำทิศศูนย์กลาง 2. จาวเป่าเทียนจุน เซียวเซิง ประจำทิศตะวันออก 3. น่าเจินเทียนจุน เฉาเป่า ประจำทิศตะวันตก 4. จาวไฉสือเจ่อ เฉิงจิ่วกง ประจำทิศใต้ และ 5. ลี่ซื่อเซียนกวน เหยาเส้าซือ ประจำทิศเหนือ

2. จาวไฉถงจื่อ (招财童子) หรือกุมารเรียกทรัพย์ ผู้คนเชื่อกันว่าจะนำพาความมั่งคั่งรำรวยมาให้ผู้ที่พบเห็น 

จาวไฉถงจื่อมักปรากฏกายในรูปลักษณ์ของเด็กชาย สวมชุดเอี๊ยมตู้โตวสีแดง มือถือก้อนทอง จาวไฉถงจื่อได้รับอิทธิพลมาจาก พระสุธนกุมารโพธิสัตว์ในศาสนาพุทธมหายาน

ตามตำนานกล่าวว่า เวลาที่ท่านประสูติเกิดเหตุอัศจรรย์มีทรัพย์สินเงินทอง อัญณีมีค่า ผุดขึ้นมาจากแผ่นดินมากมาย ในภายหลังศาสนาเต๋า รับคติเรื่องพระสุธนกุมารโพธิสัตว์เข้ามาแล้วปรับเปลี่ยนเป็นจาวไฉถงจื่อ

3. เทพทำกำไร (利市仙官) เทพทำกำไรปรากฎครั้งแรกในช่วงราชวงศ์ซ่ง-หยวน เป็นเทพพื้นบ้าน ของพ่อค้าจีนในหลายภูมิภาค โดยนิยมนำภาพของเทพองค์นี้มาประดับบ้านไรช่วงตรุษจีน

เทพทำกำไรกับจาวไฉถงจื่อ มักถูกวาดให้อยู่คู่กัน เป็นคำอวยพรว่า “กุมารเรียกทรัพย์มาถึง เทพทำกำไรมาเยือน” (招财童子至, 利市仙官)

4. หานซิ่น (韓信) หานซิ่นเป็นหนึ่งในสามยอดคนยุคราชวงศ์ฮั่นตอนต้น เชี่ยวชาญในกลศึกและรอบรู้พิชัยสงคราม เขาช่วยหลิวปังต่อสู้กับเซี่ยวอี่ว์ (ฌ้อปาอ๋อง) จนชนะ ทำให้สามารถสถาปนาราชวงศ์ฮั่นได้สำเร็จ

การที่หานซิ่นกลายมาเป็นเทพไฉ่ซิ้งได้นั้น มีเรื่องราวมาจากความเชื่อที่ว่า ขณะที่นำทัพกรำศึก เขาได้คิดค้นการละเล่นหนึ่งให้คนในกองทัพเล่นเพื่อผ่อนคลาย ซึ่งการละเล่นนี้ต่อมาได้พัฒนาเป็นไพ่นกกระจอก หานซิ่นจึงถูกกราบไหว้ในฐานะเทพแห่งความมั่งคั่งและการพนัน

จะเห็นได้ว่าเทพเจ้าไฉ่ซิ้งที่เรารู้จักกันดีนั้นไม่ดีมีแค่องค์หลัก แต่ยังมีไฉ่ซิ้งองค์รองที่ประทานทรัพย์สินเงินทองให้ผู้ศรัทธากราบไหว้ โดยเฉพาะผู้ที่เกี่ยวข้องกับ “สีเทา”

อ่านเพิ่มเติม :

• “ไฉ่ซิงเอี๊ย” จากไม่อยู่ในสารบบ สู่เทพเจ้าที่คนเซ่นไหว้มากสุดในเทศกาลตรุษจีน
• กำเนิด “ไฉ่ซิงเอี๊ย” เทพเจ้าแห่งทรัพย์สินของจีน เทวดาที่มาทีหลัง แต่ไฉนดังกว่าองค์อื่น
• พัฒนาการ เทพและสิ่งศักดิ์สิทธิ์ของจีน จากเทพฟ้าดิน สู่การแปรเปลี่ยนตามสมัย-ความเชื่อ

สำหรับผู้ชื่นชอบประวัติศาสตร์ ศิลปะ และวัฒนธรรม แง่มุมต่าง ๆ ทั้งอดีตและร่วมสมัย พลาดไม่ได้กับสิทธิพิเศษ เมื่อสมัครสมาชิกนิตยสารศิลปวัฒนธรรม 12 ฉบับ (1 ปี) ส่งความรู้ถึงบ้านแล้ววันนี้!! สมัครสมาชิกคลิกที่นี่

อ้างอิง :

สมชาย จิว. (2569). ไฉ่ซิ้ง มั่งคั่งอย่างเทพ. พิมพ์ครั้งที่1. กรุงเทพฯ: มติชน.

ถาวร สิกขโกศล. (2569). กำเนิด “ไฉ่ซิงเอี๊ย” เทพเจ้าแห่งทรัพย์สินของจีน เทวดาที่มาทีหลัง แต่ไฉนดังกว่าองค์อื่น. https://www.silpa-mag.com/culture/article_40683 

เผยแพร่ในระบบออนไลน์ครั้งแรกเมื่อ 24 กรกฎาคม 2569