วัยรุ่นยุคอยุธยา อยากมีผัว

ภาพจิตรกรรมฝาผนังที่วัดช่องนนทรี กรุงเทพมหานคร

วัยรุ่นยุคอยุธยา หาผัวหาเมียกันเป็นปกติของวัยเจริญพันธุ์ ไม่ใช่ชิงสุกก่อนห่าม

มีพยานอยู่กับเรื่องนางมโนห์รา เป็นชื่อนางเอกในละครชาวบ้าน (ละครชาตรี หรือละครนอก) ยอดนิยมยุคอยุธยาซึ่งเป็นที่รู้จักแพร่หลายมากที่สุด

ต้นฉบับตัวเขียนบนสมุดข่อยมีเหลือไม่ครบ แต่เท่าที่เหลือแล้วอ่านได้บ้าง จับใจความว่านางมโนห์ราวัยรุ่น อายุราว 14-15 ปี เป็นลูกสาวคนที่ 7 คนสุดท้องของแม่ (มีลูกสาว 7 คน) จะออกไปเที่ยวเล่นกับพี่สาว (ทั้งหก)

นางแม่ห้ามว่าอย่าไปเลย เพราะหมอดูทักว่าดวงชะตาไม่ดีจะมีเคราะห์ เกรงว่าจะโดนทำมิดีมิร้าย

นางมโนห์ราตัดพ้อต่อว่านางแม่หวงลูกสาว ไม่ให้มีผัวเหมือนลูกสาวบ้านอื่น ๆ ที่มีผัวกันทุกคนแล้ว จะเก็บไว้เป็นหม้าย ให้อดอยากปากแห้งจนแก่ แล้วผู้ชายที่ไหนจะเอา

นางแม่พยายามปลอบโยนว่าไม่ได้ห้ามมีผัว แต่ต้องเลือกเอาที่ดี ๆ ไม่เสียท่าได้ผัวร้าย แต่นางมโนห์ราอยากมีผัว ไม่ฟังอีร้าค่าอีรมเลยทะเลาะกับนางแม่ โดยใช้ถ้อยคำรุนแรงโต้ตอบย้อนกันหนำใจ

จะคัดกลอนบทละคร (ฉันทลักษณ์ยุคแรก) สะท้อนพฤติกรรมแท้จริงของสาววัยรุ่นยุคอยุธยา (ที่ยังไม่ถูกครอบงำด้วยคำสอนหลังรับวัฒนธรรมวิกตอเรียน ยุคต้นกรุงรัตนโกสินทร์ว่า เป็นหญิงต้องรักนวลสงวนตัว) มาดังนี้

๏ สงสาร                              พระมารดามาหวงลูกเอาไว้
แก่แล้วจะค่อยให้                    ให้ลูกเป็นหม้ายอยู่อดทน
แต่เพื่อนสาวสาว                     คราวคราวเขามีผัวเสียหมด
ให้ลูกเป็นหม้ายอยู่ทนอด           กลางวังพระราชมารดา
๏ เจ้าแม่                              ลูกรักผู้เจ้ามโนห์รา
ขวัญข้าวของแม่อา                   แม่คิดว่าเจ้าไม่สมพ่อ
วันนั้นขันหมากของพระพรหม     เขาใส่พนมลากล้อ
แม่คิดว่าเจ้าไม่สมพ่อ                ใครใครมาขอแม่ก็ไม่ให้

นางมโนห์ราตัดพ้อต่อว่านางแม่ เพราะอยากมีผัว ส่วนนางแม่พยายามว่ากล่าวตักเตือน แต่นางมโนห์ราไม่ฟัง แถมขึ้นเสียงเถียงย้อน แล้วทะเลาะกับนางแม่ถึงขั้นด่าทอกันด้วยคำว่า “ดอกทอง” ดังนี้

น่าสงสารพระมารดา            อนิจจามาหวงลูกเอาไว้
แก่แล้วแม่จะค่อยให้               ผู้ชายที่ไหนจะเหลียวแล
ธรรมเนียมมาแต่ไหน              ใหญ่ใหญ่มานอนอยู่กับแม่
แกล้งหวงเอาไว้ให้เฒ่าแก่         ผู้ชายมาแลก็น่าเกลียด
๏ เป็นหญิงเจ้าแม่อา              อย่าทำกะริงกะเรียด
ตัวเจ้ายังน้อยสักเท่าเขียด        เจ้ามาวอนแม่จะมีผัว
เมื่อจะทอหูกไม่ถูกก้น            มันจะเอาตะกรนมาโขกหัว
เจ้ามาวอนแม่จะมีผัว             ลูกเอยจะยืนสักเท่าใด
ลูกเอยจะเลี้ยงเอาผัวแขก        ลูกเอยจะเลี้ยงเอาผัวไทย
เลี้ยงไว้ให้หนำใจ                  ส่งให้อ้ายมอญมักกาสัน
ส่งให้อ้ายจีนปากมอด           ให้มันกอดจนตายดั้น
อ้ายมอญมักกาสัน               ส่งให้ญี่ปุ่นหัวโกน
เลี้ยงลูกชาวบ้านเอย            อีนี่ใจยักษ์ใจโลน
อ้ายญี่ปุ่นเอาหัวโกน            หนำใจผู้เจ้ามโนห์รา
๏ ลูกไทเจ้าแม่เอย              แม่ให้ผัวไทยแก่ลูกรา
จีนจามพราหมณ์คุลา           ลูกยาจะเอามันทำไม
เชิญแม่เอาเองเถิดนางไท       เป็นผัวพระราชมารดา
๏ เลี้ยงลูกชาวบ้านเอย         อีนี่ใจแข็งกล้า
กูจะพลิ้วหิ้วขา                   หน้าตากูจะตบให้ยับไป
ไว้กูจะหยิกเอาหัวตับ           ไว้กูจะยับเอาหัวใจ
ปากร้ายมาได้ใคร               พวกอีขี้ร้ายชะลากา
 ขวัญข้าวเจ้าแม่อา             ตัวแม่ก็ทำเป็นไม่สู้
รู้มากอีปากกล้า                 มึงไปได้มาแต่ไหน
พระพายพัดไป                  สมเพชลมพัดอีดอกทอง
๏ นางแม่ของลูกอา            แม่มาด่าลูกไม่ถูกต้อง
ทั้งพี่ทั้งน้อง                     เหล่าเราดอกทองเหมือนกัน
ดอกทองสิ้นทั้งเผ่า             เหล่าเราดอกทองสิ้นทั้งพันธุ์
ดอกทองเสมือนกัน            ทั้งองค์พระราชมารดา

 


อ้างอิง

“วัยรุ่นยุคอยุธยา อยากมีผัว”. จากหนังสือ “เซ็กส์ดึกดำบรรพ์ ของบรรพชนไทย”. โดย สุจิตต์ วงษ์เทศ. สำนักพิมพ์นาตาแฮก. 2560


เผยแพร่เนื้อหาในระบบออนไลน์ครั้งแรกเมื่อ 18 สิงหาคม 2561

บทความก่อนหน้านี้
บทความถัดไป