“วังศุโขทัย” เป็นวังส่วนพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 7 ที่ทรงสร้างขึ้นหลังจากพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 6 พระราชทานที่ดินให้ 

บทความนี้จะไม่ได้เจาะลึกถึงประวัติศาสตร์ที่มาของวัง “ศุโขทัย” แต่จะมาไขข้อสงสัยว่า เหตุใดวังนี้ถึงใช้อักษร “ศ. ศาลา” แทนที่จะใช้ “ส. เสือ” อย่างที่คนอาจจะคุ้นชินกัน

หนังสือ “‘วัง’ มรดกกรุงรัตนโกสินทร์” ของ “ทัศนา ทัศนมิตร” ให้คำตอบเรื่องนี้ไว้ว่า

ด้วย สมเด็จพระเจ้าน้องยาเธอ เจ้าฟ้าประชาธิปกศักดิเดชน์ ทรงกรมเป็น “กรมขุนศุโขทัยธรรมราชา” ตั้งแต่ พ.ศ. 2448 จึงทำให้ตั้งชื่อวังตามพระนามที่ทรงกรมของพระองค์ว่า “ศุโขทัย” 

แม้ว่าใน พ.ศ. 2468 พระองค์จะทรงได้รับการสถาปนาเลื่อนกรมขึ้นเป็นกรมหลวง และในประกาศสถาปนาเลื่อนกรม ตามจารึกในพระสุพรรณบัฏ จะสะกดคำว่า “สุโขทัยธรรมราชา” ด้วย ส. เสือ แล้วก็ตาม

แต่เนื่องจากเดิมคำนี้สะกดโดยใช้ ศ. ศาลา และปรากฏอยู่ในพระนามที่ทรงกรมเดิมของพระองค์ จึงทำให้วังนี้ได้ชื่อว่าวัง “ศุโขทัย” โดยใช้ตัว ศ. ศาลา สะกดนั่นเอง 

ดังข้อความที่ว่า…

“ด้วยที่สมเด็จพระเจ้าน้องยาเธอ เจ้าฟ้าประชาธิปกศักดิเดชน์ ทรงกรมเป็นขุนศุโขทัยธรรมราชา ตั้งแต่พุทธศักราช 2448 (คำว่า ‘กรมขุนศุโขทัยธรรมราชา’ ในที่นี้ใช้ตัว ศ สะกด เพราะในจารึกพระสุพรรณบัฏประกาศเฉลิมพระนามทรงกรมเป็น กรมขุนในพุทธศักราช 2448 นั้น สะกดด้วย ศ 

ต่อมา ใน พุทธศักราช 2468 ทรงได้รับการสถาปนาเลื่อนกรมขึ้นเป็นกรมหลวง และในประกาศสถาปนาเลื่อนกรมนั้น ตามจารึกในพระสุพรรณบัฏ คำว่า ‘สุโขทัยธรรมราชา’ ใช้ ส สะกด

เหตุนี้ในหนังสือนี้จึงใช้ ส สะกด คำว่า สุโขทัยธรรมราชา ตามอย่างประกาศสถาปนาในชั้นหลังทั้งหมด เว้นแต่ชื่อ ‘วังศุโขทัย’ ที่ยังใช้ ศ สะกดมาตั้งแต่ต้น เพราะไม่ได้มีการประกาศเปลี่ยนแปลงชื่อเป็นอย่างอื่น) วังนี้จึงมีนามว่าวังศุโขทัย”

อ่านเพิ่มเติม :

• “วังนันทอุทยาน” วังที่ประทับของพระราชโอรส-ธิดา ในรัชกาลที่ 4 หลังพระองค์สวรรคต
• “พระแก้วมรกต” ในพระราชวังหลวงที่พนมเปญต่างกับไทยไหม วัสดุในพระวิหารมูลค่าเท่าใด
• เผยร่องรอย “วังเก่า” ในอดีตที่ถูกลืม ตั้งแต่ครั้งสร้างกรุงเทพฯ สมัยต้นรัตนโกสินทร์

สำหรับผู้ชื่นชอบประวัติศาสตร์ ศิลปะ และวัฒนธรรม แง่มุมต่าง ๆ ทั้งอดีตและร่วมสมัย พลาดไม่ได้กับสิทธิพิเศษ เมื่อสมัครสมาชิกนิตยสารศิลปวัฒนธรรม 12 ฉบับ (1 ปี) ส่งความรู้ถึงบ้านแล้ววันนี้!! สมัครสมาชิกคลิกที่นี่

อ้างอิง : 

ทัศนา ทัศนมิตร. “วัง” มรดกกรุงรัตนโกสินทร์. สำนักพิมพ์ดอกหญ้า: กรุงเทพฯ, 2549.

https://library.stou.ac.th/2024/08/king-prajadhipok-sukhothai-palace/

เผยแพร่ในระบบออนไลน์ครั้งแรกเมื่อ 10 กันยายน 2568