ห้ามพระภิกษุณีและสามเณรีเข้าวัง

ขณะที่เขียนเรื่องนี้ ที่พระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท ในพระบรมมหาราชวัง ยังมีประชาชนจากทุกสารทิศเดินทางไปถวายบังคมพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชเป็นจำนวนมากและอย่างต่อเนื่อง

แต่เมื่อวันศุกร์ที่ ๙ ธันวาคม มีเหตุการณ์ที่น่าสลดใจเกิดขึ้น เมื่อพระภิกษุณีและสามเณรีจำนวนหนึ่ง ไม่ได้รับอนุญาตให้เข้าไปถวายบังคมพระบรมศพ โดยผู้คัดกรอง (เข้าใจว่าเป็นเจ้าหน้าที่สำนักพระราชวัง) อ้างว่าพระภิกษุณีและสามเณรีเหล่านั้นแต่งกายเลียนแบบพระสงฆ์ซึ่งเป็นการผิดกฎหมาย ทั้งๆ ที่ก่อนหน้านั้นพระภิกษุณีธัมมนันทา เจ้าอาวาสวัตร (วัด) ทรงธรรมกัลยาณี ตำบลพระประโทน อำเภอเมืองฯ จังหวัดนครปฐม ได้ติดต่อและได้รับอนุญาตจากสำนักพระราชวังแล้ว จนถึงกับนัดเวลาให้ไปถึงพระบรมมหาราชวังในเวลา ๑๕.๓๐ น. ของวันที่ ๙ ธันวาคม

พระภิกษุณีธัมมนันทาชี้แจงว่าพระภิกษุณีและสามเณรีเหล่านั้นไม่ได้สังกัดคณะสงฆ์ไทย แต่เจ้าหน้าที่ก็ไม่ฟัง มิหนำซ้ำยังย้อนถามว่ารู้หรือเปล่าว่าทำผิดกฎหมาย และบอกด้วยว่าถ้าต้องการจะเข้าไปถวายบังคมพระบรมศพก็ต้องไปเข้าแถวอย่างผู้อื่น แต่จะต้องเปลี่ยนเครื่องแต่งกายเป็นสีดำ

สำนักพระราชวังเป็นหน่วยราชการ หน้าที่อย่างหนึ่งคือจัดงานและปฏิบัติงานพระราชพิธี รัฐพิธี การพระราชกุศลต่างๆ ตลอดจนงานเสด็จพระราชดำเนิน การคัดกรองบุคคลที่จะเข้าไปถวายบังคมพระบรมศพนั้น เป็นหน้าที่ของสำนักพระราชวังอย่างแน่นอน แต่หากเจ้าหน้าที่ของสำนักพระราชวังมีความรู้รอบตัวพอสมควร ก็คงจะรู้ว่าพระภิกษุณีและสามเณรีในประเทศไทยเวลานี้มีจำนวนไม่น้อยกระจายกันอยู่ในหลายจังหวัด และแม้การอุปสมบท (บวชพระภิกษุณี) และบรรพชา (บวชสามเณรี) จะยังมิได้รับการรับรองจากคณะสงฆ์ไทย แต่การอุปสมบทและบรรพชาก็กระทำถูกต้องตามพระธรรมวินัย และพุทธศาสนิกชนเป็นจำนวนมาก (รวมทั้งผมผู้เขียนเรื่องนี้ด้วย) ก็เคารพสักการะพระภิกษุณีและสามเณรีเหล่านั้นไม่น้อยกว่าพระภิกษุสงฆ์ พระภิกษุณีและสามเณรีเหล่านั้นมิได้เข้าไปในพระบรมมหาราชวัง เพื่อกระทำสังฆกรรม แต่จะเข้าไปเพื่อแสดงความอาลัยและถวายบังคมพระบรมศพ การหวงห้ามมิให้พระภิกษุณีและสามเณรีไทยเข้าไปถวายบังคมพระบรมศพ แต่กลับอนุญาตให้นักบวชต่างประเทศนิกายอื่นเข้าไปได้ ย่อมทำความเสียใจและสะเทือนใจให้แก่ชาวพุทธทั้งในเมืองไทยและต่างประเทศอย่างแน่นอน

สำนักพระราชวังไม่มีอำนาจที่จะตัดสินหรือชี้ขาดว่าการอุปสมบทพระภิกษุณีและบรรพชาสามเณรีถูกหรือผิดกฎหมาย อำนาจนั้นเป็นของมหาเถรสมาคมตามพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ ในขณะที่มหาเถรสมาคมยังไม่มีข้อยุติเกี่ยวกับการอุปสมบทพระภิกษุณีและบรรพชาสามเณรี สำนักพระราชวังควรเพียงแต่พิจารณาว่าผู้ที่จะเข้าไปถวายบังคมพระบรมศพนั้น แต่งกายเรียบร้อยหรือไม่ และมีท่าทีว่าจะเป็นอันตรายหรือทำให้ผู้อื่นไม่ได้รับความสะดวกอย่างไรหรือไม่

หากสำนักพระราชวังยังใช้วิจารณญาณแบบคิดเอาเองเช่นนี้ ปัญหาการห้ามพระภิกษุณีและสามเณรีเข้าไปถวายบังคมพระบรมศพอาจลุกลามออกไปจนกลายเป็นปัญหาความขัดแย้งในวงการศาสนาและระหว่างพุทธศาสนิกชนในที่สุดได้

บทความก่อนหน้านี้
บทความถัดไป