15 ตระกูลขุนนาง-คหบดีที่มีเจ้าจอมในร.5 มากกว่า 1 ท่าน มีตระกูลใดบ้าง?

15 ตระกูลขุนนาง-คหบดีที่มีเจ้าจอมในร.5 มากกว่า 1 ท่าน
เจ้านายฝ่ายใน ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ที่สวนศิวาลัยในพระบรมมหาราชวัง (ภาพจาก ราชพัสตราภรณ์ สำนักงานส่งเสริมเอกลักษณ์ของชาติ สำนักงานปลัดสำนักนายกรัฐมนตรี จัดพิมพ์เนื่องในโอกาสพระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา 6 รอบ 12 สิงหาคม 2547)

15 ตระกูลขุนนาง-คหบดีที่มีเจ้าจอมในร.5 มากกว่า 1 ท่าน มีตระกูลใดบ้าง?

พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 เป็นพระมหากษัตริย์ที่มีฝ่ายในคอยรับใช้ดูแลเป็นจำนวนมาก เนื่องจากพระองค์มีพระราชภารกิจของบ้านเมืองเป็นอันมาก หลายเรื่องจึงต้องมีบรรดาฝ่ายในคอยแบ่งเบาภาระ

รัชกาลที่ 5
รัชกาลที่ 5 ทรงออกประกาศพระราชบัญญัติกรรมสิทธิ์ผู้แต่งหนังสือ

ด้วยเหตุนี้เองจึงมีหญิงสาวจากหลากหลายตระกูล ถวายตัวเข้ามารับใช้ โดยเฉพาะหญิงสาวที่มาจากตระกูลขุนนาง ข้าราชการ และคหบดี ที่ทำงานให้ราชสำนักสยาม มีหลายตระกูลมากที่ลูกสาวเข้ามาเป็นเจ้าจอมในรัชกาลที่ 5 หลายท่าน 

มีข้อมูลปรากฏว่ามีถึง 15 ตระกูลเลยทีเดียว ที่มีลูกสาวมากกว่า 1 ท่าน ถวายตัวเข้ามาเป็นเจ้าจอมในรัชกาลที่ 5 ดังนี้ (เรียงลำดับจากมากไปน้อย)

เจ้านายฝ่ายใน ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ฉายพระรูปร่วมกันที่สวนศิวาลัยในพระบรมมหาราชวัง ที่มา : สำนักงานเสริมสร้างเอกลักษณ์ของชาติ, ราชพัสตราภรณ์ (กรุงเทพฯ : สำนักนายกรัฐมนตรี, ๒๕๔๗).

1. บุนนาค จำนวน 20 คน

2. ณ นคร จำนวน 5 คน

3. โชติกเสถียร จำนวน 5 คน

4. อมาตยกุล จำนวน 4 คน

5. บุณยรัตพันธุ์ จำนวน 4 คน

6. กุสุมลจันทร์ จำนวน 3 คน

รัชกาลที่ 5 กับเจ้าจอมก๊ก อ. เจ้าจอมจากสกุลบุนนาค ได้แก่ เจ้าจอมเอิบ เจ้าจอมเอี่ยม เจ้าจอมเอื้อน

7. พิศลยบุตร จำนวน 3 คน

8. กัลยาณมิตร จำนวน 2 คน

9. พลกนิษฐ จำนวน 2 คน

10. โรจนดิศ จำนวน 2 คน

11. ไกรฤกษ์ จำนวน 2 คน

เจ้าจอมมารดามรกฎ ในรัชกาลที่ 5 บุตรีของเจ้าพระยามหินทรศักดิ์ธำรง (เพ็ง เพ็ญกุล) กับ ท่านผู้หญิงมหินทรศักดิ์ธำรง (หุ่น)

12. คุรุกุล จำนวน 2 คน

13. ศรีเพ็ญ จำนวน 2 คน

14. จารุจินดา จำนวน 2 คน

15. สุวรรณทัต จำนวน 2 คน 

นี่คือ 15 ตระกูล ที่มีเจ้าจอมในรัชกาลที่ 5 มากกว่า 1 ท่าน รวมแล้ว 60 ท่าน นั่นเอง

อ่านเพิ่มเติม :

สำหรับผู้ชื่นชอบประวัติศาสตร์ ศิลปะ และวัฒนธรรม แง่มุมต่าง ๆ ทั้งอดีตและร่วมสมัย พลาดไม่ได้กับสิทธิพิเศษ เมื่อสมัครสมาชิกนิตยสารศิลปวัฒนธรรม 12 ฉบับ (1 ปี) ส่งความรู้ถึงบ้านแล้ววันนี้!! สมัครสมาชิกคลิกที่นี่


อ้างอิง : 

สาระ มีผลกิจ. ราชสำนักฝ่ายใน สมัยรัตนโกสินทร์. กรุงเทพฯ: มิวเซียมเพรส, 2551.


เผยแพร่ในระบบออนไลน์ครั้งแรกเมื่อ 19 กุมภาพันธ์ 2569