| ผู้เขียน | ปดิวลดา บวรศักดิ์ |
|---|---|
| เผยแพร่ |
“4 เจ้านายสยาม” ที่เคยเสด็จเยือน “กัมพูชา” มีพระองค์ใดบ้าง?
แม้ว่าตอนนี้จะเกิดความขัดแย้งระหว่างไทยและกัมพูชา แต่ถ้าย้อนไปในอดีตการเสด็จเยือนประเทศข้างเคียงถือเป็นเรื่องปกติที่เหล่าเจ้านายสยามมักปฏิบัติเพื่อเชื่อมความสัมพันธ์อันดีไว้ ทั้งยังถือเป็นการทอดพระเนตรความเป็นไปของโลกอีกด้วย
หลายคนคงจะคุ้นเคยว่า “สมเด็จฯ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ” เคยเสด็จเยือนกัมพูชา เนื่องจากมีบันทึกอย่าง “นิราศนครวัด” ใน พ.ศ. 2468 และพระรูปปรากฏ ใน พ.ศ. 2472
ทว่า “ผศ. ดร. ธิบดี บัวคำศรี” อาจารย์ประจำภาควิชาประวัติศาสตร์ คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ผู้เชี่ยวชาญประวัติศาสตร์และการเมืองกัมพูชา กลับให้ข้อมูลที่น่าสนใจเพิ่มเติมถึงเจ้านายพระองค์อื่น ๆ ที่เคยเสด็จเยือนกัมพูชา หลังจาก “สยาม-ฝรั่งเศส” ทำสัญญาร่วมกัน 2 ฉบับ ใน พ.ศ. 2447 และ พ.ศ. 2450 หรือที่คนมักเรียกกันว่า “การเสียดินแดน” ไว้ในการบรรยายของ โครงการอักษรศาสตร์สู่สังคม เรื่อง “ประวัติความสัมพันธ์ไทย-กัมพูชา: พิเคราะห์อดีตเพื่อทำความเข้าใจปัจจุบัน” ที่คณะอักษรศาสตร์ จุฬาฯ เมื่อวันที่ 7 สิงหาคม 2568 ว่า…
สมเด็จฯ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ เคยเสด็จเยือนกัมพูชา ซึ่งการเสด็จเยือนกัมพูชาของพระองค์นั้น ข้าหลวงใหญ่ฝรั่งเศสให้การต้อนรับพระองค์อย่างดี ถึงกับที่พระองค์ทรงบันทึกไว้ว่าอยู่กันไปก็เหมือนกับญาติ ไม่ใช่คนอื่นคนไกล ไม่มีความเป็นเดือดเป็นแค้นเรื่องดินแดนเลยแม้แต่น้อย
นอกจาก สมเด็จฯ กรมดำรงราชานุภาพแล้ว ยังมีอีก 3 พระองค์ที่เสด็จไปกัมพูชาในช่วงเวลาไล่เลี่ยกัน ได้แก่
นอกจาก สมเด็จฯ กรมดำรงราชานุภาพแล้ว ยังมีอีก 3 พระองค์ที่เสด็จไปกัมพูชาในช่วงเวลาไล่เลี่ยกัน ได้แก่
- สมเด็จพระศรีสวรินทิราบรมราชเทวี พระพันวัสสาอัยยิกาเจ้า
- สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าบริพัตรสุขุมพันธุ์ กรมพระนครสวรรค์วรพินิต
- สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระสวัสดิวัดนวิศิษฎ์
แต่ที่ไม่ปรากฏพระนามของเหล่าเจ้านายทั้ง 3 พระองค์ อ. ธิบดี กล่าวว่า เป็นเพราะเมื่อเสด็จไปแล้ว ไม่ได้ทรงทิ้งเอกสารหรือหลักฐานไว้เพียงพอให้เราได้อ่านถึงสิ่งที่แต่ละพระองค์ทรงพบเจอ จึงทำให้คนส่วนใหญ่มักจะมีภาพจำว่า สมเด็จฯ กรมดำรงราชานุภาพ คือเจ้านายสยามเพียงพระองค์เดียวที่เสด็จไปที่นั่น
เวลาต่อมา ยังมีเจ้านายสยามพระองค์สำคัญอีกพระองค์หนึ่ง ที่เสด็จพระราชดำเนินเยือนกัมพูชา คือ พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 7) ดังปรากฏในหนังสือ “นครวัดทัศนะสยาม”
ไม่เพียงแค่เหล่าเจ้านายสยามที่เสด็จเยือนกัมพูชา แต่ยังมีขุนนางอีกคนหนึ่งที่เดินทางไปกัมพูชาในเวลาไล่เลี่ยกับ สมเด็จฯ กรมดำรงราชานุภาพ อีกด้วย
อาจารย์ประจำภาควิชาประวัติศาสตร์ ให้ข้อมูลไว้ว่า คือ “พระยาอนุศาสน์จิตรกร” เจ้าของผลงานภาพวาด “พิธีปฐมกรรม” ที่พระอุโบสถวัดสุวรรณดาราราม จ. พระนครศรีอยุธยา นั่นเอง
อ่านเพิ่มเติม :
- พระองค์ผิว เจ้าหญิงกัมพูชาที่มีเชื้อสายไทย พระมารดาเป็นคนไทย
- อินทผลัม ผลไม้แขก รีวิวโดยเจ้านายสมัยรัชกาลที่ 5
- ชนชั้นนำสยามสมัยรัชกาลที่ 1-5 เรียนรู้เรื่องกัมพูชาจากไหน?
เผยแพร่ในระบบออนไลน์ครั้งแรกเมื่อ 7 สิงหาคม 2568
