การเฉลิมพระเกียรติเจ้าฟ้าประสูติใหม่ สมัย ร.6 พระราชโอรส-ธิดา ทรงฉลองต่างกันอย่างไร?

หลังจาก พระนางเจ้าสุวัทนา พระวรราชเทวี ทรงพระครรภ์แล้ว พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 6 ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้มีการเฉลิมพระเกียรติเจ้าฟ้าประสูติใหม่ขึ้นตามอย่างโบราณราชประเพณี ทั้งพระองค์ยังมีพระบรมราชโองการพิเศษถึงการเฉลิมฉลองในครั้งนี้อีกด้วย

ตามโบราณราชประเพณี การเฉลิมพระเกียรติเจ้าฟ้าประสูติใหม่จะมีขึ้นทันทีนับแต่เวลาประสูติ เพื่อให้พสกนิกรรับทราบและชื่นชมยินดีพระบารมี ซึ่งหากประสูติพระราชโอรส จะมีการลั่นฆ้องชัยและประโคมเฉลิมพระเกียรติ 

ทว่าสมเด็จพระมหาธีรราชเจ้ามีพระบรมราชโองการพิเศษ ว่า ครั้งนี้หากประสูติพระราชโอรส นอกจากจะปฏิบัติตามประเพณีโบราณแล้ว พระองค์ยังมีพระราชประสงค์ให้ทหารบกและทหารเรือยิงปืนใหญ่ เพื่อถวายความเคารพแด่พระราชกุมารที่ประสูติใหม่อีกด้วย

การยิงปืนใหญ่จะมีจำนวนนัดตามกำลังวันของเทพยดานพเคราะห์ ซึ่งจะแตกต่างกันไป หากเจ้าฟ้าพระราชกุมารประสูติวันใด ก็ยิงสลุตตามจำนวนวันนั้น ๆ กำหนดไว้ดังนี้

1. วันอาทิตย์ จำนวน 6 ครั้ง

2. วันจันทร์ จำนวน 15 ครั้ง

3. วันอังคาร จำนวน 8 ครั้ง

4. วันพุธ จำนวน 17 ครั้ง

5. วันพฤหัสบดี จำนวน 19 ครั้ง

6. วันศุกร์ จำนวน 21 ครั้ง

7. วันเสาร์ จำนวน 10 ครั้ง

นอกจากนี้ยังมีส่วนที่พิเศษ กล่าวคือ วันพุธกลางคืน ที่เรียกว่าราหู มีจำนวน 12 ครั้ง และพฤหัสบดีกลางคืน ที่เรียกว่าพระเกตุ มีจำนวน 9 ครั้ง

ต่อมา พระนางเจ้าสุวัทนา พระวรราชเทวี มีพระประสูติการสมเด็จเจ้าฟ้าหญิง คือ สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี กรมพระนครปฐมบรมขัตติยานี มหาธีรราชธิดา ท่ามกลางความปีติยินดีของพระบรมวงศานุวงศ์ทุกพระองค์ และพสกนิกรทุกหมู่เหล่า

ด้วยเหตุนี้ วันประสูติจึงไม่มีเสียงปืนใหญ่ โดยมีเสียงชาวประโคม ประโคมสังข์ แตร ปี่พาทย์ ตามพระราชประเพณี ซึ่งทำให้ทราบว่าสมเด็จเจ้าฟ้าประสูติใหม่เป็นพระราชธิดานั่นเอง

อ่านเพิ่มเติม :

• “พระราชพินัยกรรม” ในรัชกาลที่ 6 ทรงระบุให้จัดการพระบรมศพของพระองค์อย่างไร?
• พระกระยาหารคาวแต่ละวันที่ถวายรัชกาลที่ 6 ใน 1 ชุด มีอะไรบ้าง?
• “พระราชานุกิจ รัชกาลที่ 6” 1 วัน พระองค์ทรงทำอะไรบ้าง?

สำหรับผู้ชื่นชอบประวัติศาสตร์ ศิลปะ และวัฒนธรรม แง่มุมต่าง ๆ ทั้งอดีตและร่วมสมัย พลาดไม่ได้กับสิทธิพิเศษ เมื่อสมัครสมาชิกนิตยสารศิลปวัฒนธรรม 12 ฉบับ (1 ปี) ส่งความรู้ถึงบ้านแล้ววันนี้!! สมัครสมาชิกคลิกที่นี่

อ้างอิง : 

วินิตา ดิถียนต์, คุณหญิง และ ชัชพล ไชยพร. ดวงแก้วแห่งพระมงกุฎเกล้า. [ม.ป.ท.]: สำนักราชเลขาธิการ, 2555. สืบค้นเมื่อวันที่ 26 พฤศจิกายน 2568. https://digital.library.tu.ac.th/tu_dc/frontend/Info/item/dc:315417.

เผยแพร่ในระบบออนไลน์ครั้งแรกเมื่อ 26 พฤศจิกายน 2568