กำเนิด “นิ้วกลาง” สัญลักษณ์แห่งองคชาติ ท่าทางดูหมิ่นโบราณอายุนับพันปี

ทหารฝรั่งเศสเดินผ่านโปสเตอร์ล้อเลียนประธานาธิบดีบาชาร์ อัล-อัสซาด (Bashar al-Assad) ของซีเรียที่กำลังชูนิ้วกลาง ซึ่งจัดทำขึ้นโดยองค์กรนักข่าวไร้พรมแดนเพื่อแสดงให้เห็นถึงปัญหาที่ผู้นำเผด็จการทั้งหลายกำลังดูหมิ่นเสรีภาพของสื่อ ภาพจาก AFP PHOTO / PATRICK HERTZOG (เว็บไซต์ได้ปรับแต่งภาพต้นฉบับก่อนเผยแพร่)

การชูนิ้วกลางโดยกำนิ้วที่เหลือเป็นสัญลักษณ์แทนอวัยวะเพศชายซึ่งเป็นที่รับรู้โดยทั่วกัน รวมถึงในประเทศไทยซึ่งรับเอาวัฒนธรรมดังกล่าวมาใช้อย่างแพร่หลายในระยะหลัง แต่สัญลักษณ์นี้ถูกใช้มานานแล้วในพื้นที่อื่นๆ ของโลก

“มันถือเป็นหนึ่งในท่าทางแห่งการดูหมิ่นที่เก่าแก่ที่สุด” เดสมอนด์ มอร์ริส นักมานุษยวิทยากล่าว

“นิ้วกลางคือองคชาติ และนิ้วที่งอทั้งสองด้านคือลูกอัณฑะ การที่คุณทำแบบนี้เป็นการแสดงสัญลักษณ์ขององคชาติต่อผู้อื่น เพื่อสื่อว่า นี่คือองคชาติที่คุณมอบให้กับพวกเขาซึ่งเป็นการแสดงออกที่มีความเก่าแก่มากๆ”

ในสมัยโรมันนิ้วกลางมีชื่อเรียกเฉพาะว่า “digitus impudicus” หรือนิ้วแห่งความหยาบคาย ไร้ยางอาย โดยมาร์เทียล (Martial) นักประพันธ์ในศตวรรษที่หนึ่งเคยเขียนให้ตัวละครของเขาชูนิ้วกลางใส่หมอมาแล้ว และทาชิตุส (Tacitus) นักประวัติศาสตร์ของโรมันก็เคยบันทึกว่า ชนเผ่าเยอรมันได้ชูนิ้วกลางให้กับทหารโรมันที่กำลังเคลื่อนทัพเช่นกัน

ก่อนหน้านั้นในยุคกรีกเมื่อราวสี่ร้อยปีก่อนคริสตกาล อริสโตฟาเนส (Aristophanes) ได้เขียนบทละครคอมเมดี (Comedy) เรื่อง The Cloulds โดยให้หนึ่งในตัวละครของเขานับจังหวะดนดรีด้วยการใช้นิ้วกลางและอวัยวะเพศของตน

คาดกันว่า การใช้นิ้วกลางได้เริ่มเผยแพร่เข้าสู่ทวีปอเมริกาพร้อมกับผู้อพยพชาวอิตาลี โดยมีบันทึกการใช้นิ้วกลางเก่าแก่ที่สุดย้อนไปถึงปี 1886 เมื่อพิชเชอร์ (มือขว้างเบสบอล) ของทีมบอสตันบีนีตเตอร์ส (Boston Beaneaters) ได้ชูนิ้วกลางขึ้นมาระหว่างการถ่ายรูปหมู่ร่วมกับนิวยอร์กไจแอนท์ส (New York Giant)

อย่างไรก็ดีในปัจจุบัน นิ้วกลางมิได้สื่อถึงอวัยวะเพศหรือการดูหมิ่นเท่านั้น แต่ยังเป็นสัญลักษณ์แสดงถึงการต่อต้าน ประท้วง หรือแสดงถึงความตื่นเต้น สะใจ จนทำให้มันแทบไม่เหลือความหมายที่แจ่มชัด และบางคนไม่ถือว่ามันเป็นสิ่งที่หยาบโลนอีกต่อไป ทั้งนี้จากคำกล่าวของ ไอรา รอบบินส์ (Ira Robbins) ศาสตราจารย์ด้านกฎหมายประจำมหาวิทยาลัยอเมริกันในวอชิงตันดีซี ซึ่งศึกษาเรื่องความสัมพันธ์ของการแสดงออกของท่าทางกับอาชญวิทยาในทฤษฎีทางกฎหมาย กล่าว


อ้างอิง:

“When did the middle finger become offensive”. BBC. Online. <http://www.bbc.com/news/magazine-16916263>

หมายเหตุ: ปรับปรุงรายละเอียดเนื้อหาในระบบออนไลน์ครั้งล่าสุด เมื่อ 30 มีนาคม พ.ศ. 2562

บทความก่อนหน้านี้
บทความถัดไป